ابتدا به نحوه ساخت ظروف اشاره می کنیم
ظروف مسی به دو روش ماشینی ( پرس ) و روش دست ساز ( چکش کاری ) ساخته می شوند.
در روش ماشینی: در این روش به وسیله دستگاه های پرس و خم کاری ظروف شکل می گیرند ،بر روی این دسته از ظروف خط های نازک و موازی قرار دارد.
در روش چکش کاری: مس در کوره قرار گرفته و برای شکل دهی به ظروف یک استاد کار با استفاده از چکش ظروف را تولید می کنند.در این روش بر روی ظروف جای چکش دیده می شود .معمولا ظروفی که دست ساز هستند از ضخامت بیشتر مس بهره مند می باشند این ظروف عمر بیشتری دارند و غذا در آنها دیر تر ته می گیرد.همچنین قیمت ظروف چکش کاری شده بیشتر از ظروف ماشینی است.
1- تاریخچه مس
در حدود پنج هزار سال پیش از میلاد مردم غارنشین فلات ایران بر اثر تغییراتی که از لحاظ آب و هوا و تشکیل مزارع و چمنزارها به وجود آمد به دشتها روی آوردند و زندگی تازهای را آغاز کردند و در تمدن آنها نسبت به دورانهای پیشین پیشرفت بیشتری دیده شد. مردمی که در فلات ایران زندگی میکردند گه گاه به سفالگری و ساختن اشیاء با گل میپرداختند و با پختن آنها از آنها آثاری زیبا پدیدمیآوردند. آنها در برخی اوقات مشاهده میکردند که بعضی از ظروف سفالینشان در اثر ضربه نمیشکند و همینطور در برخی اوقات از ظروفی که در آتش مینهادند مادهای خارج میشد که پس از سرد شدن سخت میگشت.
2- اشتغالزایی مس
لپتاپ پیش رویتان، تلویزیون، موبایل، وسایل برقی آشپزخانه و بهطور کلی گوشه و کنار زندگی را که نگاه کنید،رد پای مس را میبینید. زندگی انسان امروزی با مس پیوند خورده و مس و آلیاژهای آن کاربردهای فراوانی در عصر حاضر دارند تا جایی که تولید و استفاده از آن در توسعه جامعه ضروری بوده و عامل مهمی در تضمین توسعه پایدار جوامع است.
از جمله کاربردهای مس میتوان به موارد زیر اشاره کرد؛ سیمها، لولههای مسی و وسایل منزل، آهنربای الکتریکی و موتورهای الکترومغناطیسی، انواع لامپها، اجاقهای مایکرو ویو، بهعنوان یک بیواستاتیک در بیمارستانها و پوشاندن قسمتهای مختلف کشتی، سولفات مس که بهعنوان سم و تصفیهکننده آب کاربرد دارد و ...
3- نگهداری مس
این فلز در طبیعت اغلب بهصورت کانیهای مختلف یافت میشود. در مجاورت هوا، حرارت و رطوبت، قشر نازکی از اکسید مس تولید میشود. اگر این اکسیدها در مجاورت هوا قرار گیرند و یا سطح مس به شدت اکسید شود، رنگ مایل به سیاه آن به تدریج سبز میشود.
مهم ترین نکات نگهداری ظروف مسی
برای نگهداری و تمیز کردن ظروف مسی لازم است بیشتر دقت کنید. معمولاً سطح داخلی ظروف مسی مانند قابلمه های مسی، با یک لایه محافظ که قلع میباشد پوشش داده میشوند تا هنگام پخت و پز باعث مسمومیت غذا نشوند. توجه کنید از پختن و سرو غذاهای اسیدی با ظروف مسی خودداری کنید زیرا ممکن است لایه قلع محافظ از بین برود و ظرف مسی با غذا واکنش دهد و باعث مسمومیت غذا شود.
برای شست و شو و تمیز کردن ظروف مسی، بهتر است از اسکاچ های نرم و ابرهای اسفنجی استفاده کنید. استفاده از اسکاچ های سخت و سیم ها باعث ایجاد خراش بر روی ظروف و از بین رفتن لایه قلع در ظروف مسی میباشد. همچنین توصیه میکنیم از ماشین ظرف شویی برای شستن ظرف های مسی استفاده نکنید. زیرا مایع ماشین های ظرف شویی بسیار قوی میباشند و باعث لکه دار شدن ظروف مسی و آسیب آنها میشود.
حتماً بعد از شست و شو، ظرف های مسی را سریعاً خشک کنید تا از ایجاد لکه روی آنها جلوگیری شود. همان طور که قبلاً هم گفته شد، سرو نکردن غذاهای اسیدی در ظرف های مسی، باعث افزایش طول عمر آنها میشود.
چطوری مانع سیاه شدن ظروف مسی شویم؟
اصلی ترین دلیل کدر شدن یا سیاه شدن ظروف مسی، از بین رفتن لایه محافظ ظرف میباشد. به عنوان مثال، استفاده از سیم های ظرف شویی باعث سیاه شدن ظروف مسی و کاهش طول عمر این ظرف ها میشوند. استفاده از مایع های ظرف شویی بسیار قوی نیز باعث آسیب به ظروف مسی میشوند. همچنین خیس بودن و رطوبت زیاد نیز باعث سیاه شدن ظرف های مسی میشود. در نتیجه بعد از تمیز کردن، فوراً آنها را کاملاً خشک کنید.
برای طول عمر قلع، قبل از استفاده مقداری شیر را در ظرف بجوشانید تا از سیاه شدن زود هنگام آن جلوگیری شود.
4- ویژگی ساخت مس
مس، فلز خوش رنگ و گرانبها به دلیل دارا بودن ویژگیهایی چون رسانای الکتریکی و حرارت بالا و دوام و پایداری در برابر خوردگی، خمش و خزش، در صنایع گوناگون کاربرد دارد.
5- اثر سلامتی مس
مس در جذب آهن، نقش دارد و در نتیجه در رساندن اکسیژن به همه اندامها نقش مهمی ایفا میکند. فواید مس شامل کمک به رشد مناسب بدن، استفاده کارآمد و مؤثر از آهن، واکنشهای مناسب آنزیمی و نیز بهبود سلامت بافتهای همبند، مو و چشم است. این ماده همچنین برای جلوگیری از پیری زودرس و تولید انرژی، بسیار مهم است. علاوه بر این موارد، تنظیم ریتم قلبی، غده تیروئید، کاهش نشانههای مرتبط با التهاب مفاصل، درمان سریع زخم، افزایش تشکیل گلبولهای قرمز خون و کاهش کلسترول و… از سایر مزایای مس برای سلامتی است.
6- ارزش اقتصادی مس
ایران به لحاظ زمین شناسی بر روی یکی از دو کمربند مس جهان قرار دارد و از مناطق دارای پتاسیل اقتصادی مس دنیا، به حساب می آید.اولین توده بزرگ مس، که در کشور، مورد بهره برداری قرار گرفت، کانسار مس سرچشمه در جنوب غربی کرمان بود
فواید نوشیدن آب با ظروف مسی
برخی تحقیقات علمی نشان می دهد که،داشتن مقدار کمی مس در بدن، می تواند تاثیر مثبتی بر سلامتی کلی بدن داشته باشد، برخی از فواید سلامت از نوشیدن آب در ظروف مسی را آورده ایم:
✓ افزایش سلامت پوست: مس، پوست های آسیب دیده و خشک را درمان می کند، همچنین باعث تولید سلول های سالم پوست می شود ؛ نوشیدن در فنجان مسی نیز، باعث افزایش کشش (خاصیت الاستیسیته) و سلامت پوست می شود.
✓ تقویت مو : این فلز ،باعث تولید ملانین در بدن می شود که می تواند سلامت مو را بازگرداند و باعث رشد سریع مو شود.
✓ کمک به طحال و کبد: به عملکرد طحال و کبد ما کمک میکند.
✓ بهبود سلامت قلبی عروقی : مقدار کمی از مس، می تواند انسداد شریانها را از بین ببرد و همچنین باعث جلوگیری از ایجاد پلاک هایی می شود که ،باعث انسداد رگ های خونی می شوند.
- ✓ تحریک مغز : مس می تواند ،بدن را برای تولید میلین تحریک کند ،که این باعث افزایش سرعت عملکرد مغز می شود.
- ✓ تسکین و آرامش مفاصل: می تواند بیماری آرتروز را بهبود دهد و غضروفی را که باعث مشکلات مفصلی شده را بازسازی کند که به درمان مفاصل درد و تورم مفاصل ،کمک می کند.
- چرا باید حتما از ظروف برنجی استفاده کنیم
گردآوری شده توسط واحد فرهنگی خانه احسان
