تقریباً همه شاعران پارسی زبان، به تناسب ذوق و اطلاعاتشان از گوهر فیروزه در اشعار خود نام بردهاند که این امر، نشان از اهمیت بالای فیروزه دارد.
بر دل عطار روشن گشت همچون آفتاب
که آسمان نیلگون فیروزهای از کان توست «عطار نیشابوری»
راستی خاتم فیروزه بواسحاقی
خوش درخشید ولی دولت مستعجل بود «حافظ شیرازی»
بر دل عطار روشن گشت همچون آفتاب
که آسمان نیلگون فیروزهای از کان توست «عطار نیشابوری»
راستی خاتم فیروزه بواسحاقی
خوش درخشید ولی دولت مستعجل بود «حافظ شیرازی»
تاریخچه سنگ فیروزه:
در گذشته فیروزه از ترشیز (کاشمر امروزی) بهرهبرداری و از طریق ترکیه به بازار اروپا برده میشد و به خاطر تشابه اسمی ترشیز و ترکیه، اروپاییان گمان میکردند فیروزه از ترکیه بهرهبرداری میشده است.
بخش قابل توجهی از گوهرهای مورد استفاده در مقبرهها و تابوت فراعنه مصر، فیروزه و لاجورد هستند و این موضوع، اهميت جواهرات مخصوصا فيروزه در گذشته را نشان میدهد.

فیروزه در کدام کشورها بیشتر یافت میشود؟
فیروزه در ایران، استرالیا، فلسطین اشغالی، برزیل، چین، تبت، مکزیک، مصر، آفریقای جنوبی و آمریکا یافت میشود.
بهترین معدن فیروزه جهان:
در نزدیکی نیشابور معدن فیروزهای وجود دارد که دارای بهترین و خوشرنگترین فیروزه جهان است. این فیروزه در دنیا آنچنان شناخته شده است که برای سنجش کیفیت سایر فیروزهها به عنوان مقیاس به کار میرود.
معرفی بهترین نوع فیروزه:
فیروزه از گروه سنگهای آذرین بوده و در نواحی آتشفشانی یافت میشود. بهترین فیروزه، فیروزهای است که از نزدیکی سطح زمین برداشت شده و سرد و خشک باشد. فیروزهای که از اعماق برداشت شود، به دلیل اسیدی که در ذرات آب زیرزمینی تولید میشود، نرمتر بوده و کیفیت پایینتری دارد.

علت تنوع رنگ فیروزه چیست؟
رنگ فیروزه اصل، به مقدار مواد معدنی موجود در آن بستگی دارد.
اگر مس آن بیشتر باشد، به رنگ آبی آسمانی است.
اگر کروم یا وانادیوم بیشتر باشد، سبز رنگ میشود.
اگر مقدار آهن آن بیشتر باشد، زرد رنگ می شود.
اگر کروم یا وانادیوم بیشتر باشد، سبز رنگ میشود.
اگر مقدار آهن آن بیشتر باشد، زرد رنگ می شود.
فیروزه عجمی و فیروزه شجری چه تفاوتی باهم دارند؟
فیروزه شجری: گاهی اوقات در درون فيروزه رگههايی از جنس اكسيد آهن، نيكل و منگنز ديده میشود كه مانند درخت (شجره) نقش میبندند و به همین دلیل آن را فيروزه شجری مینامند.
فیروزه عجمی: تمامش فیروزه است و برای استفاده بر روی طلا مناسبتر بوده و البته قیمت آن گرانتر است.
نکته قابل توجه این که خواص آنها با هم فرقی نمیکند و صفت ممتاز فیروزه این است که ذات داشته باشد، یعنی لطف و صفای غیر قابل وصفش، درک شود.
فیروزه عجمی: تمامش فیروزه است و برای استفاده بر روی طلا مناسبتر بوده و البته قیمت آن گرانتر است.
نکته قابل توجه این که خواص آنها با هم فرقی نمیکند و صفت ممتاز فیروزه این است که ذات داشته باشد، یعنی لطف و صفای غیر قابل وصفش، درک شود.

خواص طبی فیروزه:
1- دارای طبع سرد و خشک
2- نگاه کردن به آن باعث روشنایی چشم میشود.
3- مفرح معده
4- مفید برای سردرد و میگرن
5- بهبود باد فتخ، درد ریح، جنون، درد اعضاء و بسیاری از بیماریهای داخلی
6- مؤثر در درمان بیماریهایی همچون آناروکسی که به سبب گرسنگی و کمبود ویتامین در افراد ایجاد میگردد.
7- تقویت سیستم ایمنی بدن
8- بهبود آسم و عفونتهای ویروسی
9- تنظیم فشار خون
10- کاهش التهابات عضلانی، تسکین درد کمر و پروستات
11- پیشگیری از پوکی استخوان
12- افزایش سعه صدر و آرامش قلب
13- بهبود ناراحتیهای عصبی و افسردگی روحی و روانی (حتی گفته شده رنگ فیروزه هنگام بیماری صاحب سنگ تغییر میکند.)
14- خوف و وحشت و حتی جانوران موذی و گزنده را از انسان دور میسازد.
15- برای خانمهای باردار، مفید و محافظ است.
16- جذب کننده انرژی مثبت
17- احساس محبت و عشق را افزایش میدهد.
18- علم و هنر را تقویت کرده و برای کار فکری و خلاقیت، عالی است.
19- گذاشتن فیروزه بر روی چاکرای گلو، برای بهبود گلودرد و تقویت تارهای صوتی در بیماریهای ریوی و تنفسی، برونشیت و حتی لکنت زبان مؤثر است.
20- افزایش تعادل و دقت
21- محافظت در برابر چشم زخم:
فصل مشترک بیشتر منابع تاریخی گوهرشناسی ایران، باور سایر ملل و همچنین آموزههای دینی ائمه هدات (ع)، مؤثر بودن فیروزه در دفع انرژیهای منفی و به ویژه چشم زخم است.
در جهان کنونی به واسطه سیستمهای ارتباطی و نوع تغذیه، غلبه سودا در افراد، همهگیر و خطرات آن مهلکتر شده است. هر چه سودا بیشتر باشد، جذب انرژیهای منفی هم بیشتر میشود.
هر چند مزاج فیروزه سرد و خشک است ولی ضد سودای قوی است، پس شایسته است تا از این خاصیت فیروزه برای جوانان، نو عروسان، کودکان و سایر افراد در معرض چشم زخم استفاده بیشتری صورت پذیرد.
2- نگاه کردن به آن باعث روشنایی چشم میشود.
3- مفرح معده
4- مفید برای سردرد و میگرن
5- بهبود باد فتخ، درد ریح، جنون، درد اعضاء و بسیاری از بیماریهای داخلی
6- مؤثر در درمان بیماریهایی همچون آناروکسی که به سبب گرسنگی و کمبود ویتامین در افراد ایجاد میگردد.
7- تقویت سیستم ایمنی بدن
8- بهبود آسم و عفونتهای ویروسی
9- تنظیم فشار خون
10- کاهش التهابات عضلانی، تسکین درد کمر و پروستات
11- پیشگیری از پوکی استخوان
12- افزایش سعه صدر و آرامش قلب
13- بهبود ناراحتیهای عصبی و افسردگی روحی و روانی (حتی گفته شده رنگ فیروزه هنگام بیماری صاحب سنگ تغییر میکند.)
14- خوف و وحشت و حتی جانوران موذی و گزنده را از انسان دور میسازد.
15- برای خانمهای باردار، مفید و محافظ است.
16- جذب کننده انرژی مثبت
17- احساس محبت و عشق را افزایش میدهد.
18- علم و هنر را تقویت کرده و برای کار فکری و خلاقیت، عالی است.
19- گذاشتن فیروزه بر روی چاکرای گلو، برای بهبود گلودرد و تقویت تارهای صوتی در بیماریهای ریوی و تنفسی، برونشیت و حتی لکنت زبان مؤثر است.
20- افزایش تعادل و دقت
21- محافظت در برابر چشم زخم:
فصل مشترک بیشتر منابع تاریخی گوهرشناسی ایران، باور سایر ملل و همچنین آموزههای دینی ائمه هدات (ع)، مؤثر بودن فیروزه در دفع انرژیهای منفی و به ویژه چشم زخم است.
در جهان کنونی به واسطه سیستمهای ارتباطی و نوع تغذیه، غلبه سودا در افراد، همهگیر و خطرات آن مهلکتر شده است. هر چه سودا بیشتر باشد، جذب انرژیهای منفی هم بیشتر میشود.
هر چند مزاج فیروزه سرد و خشک است ولی ضد سودای قوی است، پس شایسته است تا از این خاصیت فیروزه برای جوانان، نو عروسان، کودکان و سایر افراد در معرض چشم زخم استفاده بیشتری صورت پذیرد.
خواص فیروزه در نگاه ائمه معصومین (ع):
1- شادابی روح
2- تقویت چشم
3- سعه صدر
4- تقویت قلب
5- تسهیل امور
6- دفع فقر
7- بالا رفتن دعا و تسریع اجابت
3- سعه صدر
4- تقویت قلب
5- تسهیل امور
6- دفع فقر
7- بالا رفتن دعا و تسریع اجابت

فیروزه نوشتها و خواص آن:
1- برای بچه دار شدن با نوشته «ربِّ لاٰتَذَرْني فَرْداً وَ اَنْتَ خَیْرُ الْوٰارِثین»
2- محافظت در سفر و حفظ شدن از شر حیوانات درنده و پیروزی در جنگها با نوشته «اَللّٰهُ الْمَلِکُ» روی آن و نوشته «اَلْمُلْکُ لِلّٰهِ الْوٰاحِدِ الْقَهّٰارِ» پشت آن
3- نوشتن ثواب حسنه در نامه اعمال با نوشته «اَللّٰهُ الْمَلِکُ» و نگاه کردن به آن
3- نوشتن ثواب حسنه در نامه اعمال با نوشته «اَللّٰهُ الْمَلِکُ» و نگاه کردن به آن
تشخیص فیروزه نیشابوری اصل:
رنگ فیروزه مرغوب، آبی آسمانی ست و غالبا دارای تکههایی از جنس و رنگ سنگهای کوه و معدن در پشت نگین است.
نمونههای تقلبی فیروزه:
۱- فیروزه بلوکی یا پلاستیکی
۲- ژیلسون: نمونهای مصنوعی ساخت کشور فرانسه است.
۳- نیولیت
۴- فیروزه سنگواره: در حقیقت فسیلهایی به رنگ آبی هستند.
۵- کانیهایی وجود دارند که به سبب شباهت با فیروزه، آنها را به جای فیروزه عرضه میکنند، مثل: کالسدونی، هولیت، آمازونیت، کریزوکولا، مالاکیت و واریسایت
۲- ژیلسون: نمونهای مصنوعی ساخت کشور فرانسه است.
۳- نیولیت
۴- فیروزه سنگواره: در حقیقت فسیلهایی به رنگ آبی هستند.
۵- کانیهایی وجود دارند که به سبب شباهت با فیروزه، آنها را به جای فیروزه عرضه میکنند، مثل: کالسدونی، هولیت، آمازونیت، کریزوکولا، مالاکیت و واریسایت

ملاحظات استفاده از گوهر فیروزه:
1- یکی از خواص فیروزه این است که از هیبت کم میکند. به همین دلیل، مدیران، پدران، معلمان و افراد در هنگام اخذ تصمیم و اعمال مدیریت، بهتر است از فیروزه استفاده نکنند.
2- فیروزه سنگی لطیف، نرم، متخلخل و در اصطلاح زنده است و اگر چربی به آن برسد، به مرور به آن آسیب میزند. در این حالت سنگ اصطلاحا میمیرد و خواصش را از دست میدهد.
3- این سنگ را باید از نم و رطوبت، گرد و غبار، بوهای تیز مثل مشک، کافور، عطر، ادکلن، چربی کرم، پیه، روغن و مواد روغنی، گوشت، آب داغ، حرارت سشوار، نور مستقیم خورشید، مواد شیمیایی، شویندهها، الکل و عرق بدن انسان دور نگه داشت.
2- فیروزه سنگی لطیف، نرم، متخلخل و در اصطلاح زنده است و اگر چربی به آن برسد، به مرور به آن آسیب میزند. در این حالت سنگ اصطلاحا میمیرد و خواصش را از دست میدهد.
3- این سنگ را باید از نم و رطوبت، گرد و غبار، بوهای تیز مثل مشک، کافور، عطر، ادکلن، چربی کرم، پیه، روغن و مواد روغنی، گوشت، آب داغ، حرارت سشوار، نور مستقیم خورشید، مواد شیمیایی، شویندهها، الکل و عرق بدن انسان دور نگه داشت.
فیروزه را چگونه شارژ کنیم:
برای شارژ فیروزه، آن را به مدت چند ساعت در نمک خشک دریا قرار دهید.
با توضیحاتی که در این مقاله داده شد اکنون میتوانیم گوهر فیروزه را با دیدگاهی متفاوت و آگاهانه استفاده کنیم و خواص آن را با چشم خود ببینیم.
با توضیحاتی که در این مقاله داده شد اکنون میتوانیم گوهر فیروزه را با دیدگاهی متفاوت و آگاهانه استفاده کنیم و خواص آن را با چشم خود ببینیم.
منبع:
کتاب گوهرهای برگزیده نوشته دکتر مهدی دانش
گردآوری شده توسط واحد فرهنگی خانه احسان
گردآوری شده توسط واحد فرهنگی خانه احسان

